---
title: "Alabalık kaç ayda büyür? Su sıcaklığına göre süre | Akuantis"
description: "FAO'ya göre alabalık pazar boyuna genellikle 9 ayda, 280–400 g porsiyonluk boya 12–18 ayda gelir. Sıcaklığın etkisi, TGC ile süre hesabı ve Türk somonu."
url: https://akuantis.com/makaleler/alabalik-kac-ayda-buyur
---

# Alabalık kaç ayda büyür? Yumurtadan hasada süre ve su sıcaklığının etkisi

Büyüme ve yem / [Akuantis](https://akuantis.com/hakkimizda#yayin-ilkeleri) / Yayın: 24 Ekim 2026 / 6 dk okuma

## Kısa cevap: Alabalık kaç ayda büyür?

FAO'nun gökkuşağı alabalığı bilgi sayfasına göre alabalık pazar boyuna (30–40 cm) genellikle 9 ay içinde ulaşır; 280–400 g'lık porsiyonluk balık 12–18 ayda hasat edilir. Süreyi en çok su sıcaklığı belirler: kafeste yapılan bir denemede ortalama 13 °C'deki günlük büyüme hızı, ortalama 8 °C'dekinin yaklaşık iki katıydı. Türk somonu olarak satılan büyük alabalık, 500–800 g'da Karadeniz kafeslerine alınıp yaklaşık altı ayda 2,5–5 kg'a çıkar.

“Alabalık kaç ayda büyür?” sorusunun tek bir cevabı yoktur; cevap, saymaya hangi aşamadan başladığınıza, hedeflediğiniz hasat boyuna ve suyun sıcaklığına bağlıdır. Bu yazı, FAO'nun gökkuşağı alabalığı (*Oncorhynchus mykiss*) bilgi sayfasındaki süreleri, kafeste yapılmış bir denemenin ölçümlerini ve Karadeniz'deki Türk somonu döngüsünü bir araya getirir.

## Alabalık yumurtadan hasada hangi aşamalardan geçer?

*Gökkuşağı alabalığında üretim aşamaları ve süreleri (FAO, 2009)*

| Aşama | Süre ya da boy | Not |
| --- | --- | --- |
| Yumurtadan çıkış | Yaklaşık 370 °C·gün: 14,4 °C'de 21 gün, 3,9 °C'de 100 gün | Süre su sıcaklığına bağlıdır |
| Besin keseli larva | Besin kesesi 2–4 hafta yeter; yüzmeye başlama çıkıştan 10–14 gün sonra | Yemlenmeye başlayınca 2–3 hafta boyunca günde vücut ağırlığının %10'u kadar yem verilir |
| Yavru | 8–10 cm boyda (kilogramda yaklaşık 250 balık) büyütme ünitelerine alınır | Balık başına yaklaşık 4 g |
| Pazar boyu | 30–40 cm, genellikle 9 ay içinde | Bazı balıklar 20 aydan uzun süre büyütülür |
| Porsiyonluk | 280–400 g, 12–18 ayda hasat | – |
| Büyük boy | 70 g'lık yavru 18 aydan kısa sürede 3 kg'a ulaşabilir | Deniz kafeslerinde büyüme daha hızlıdır |

Kaynak: FAO, Cultured aquatic species fact sheets: Oncorhynchus mykiss (Cowx, 2009). FAO sürelerin hangi aşamadan itibaren sayıldığını her satırda belirtmez; “9 ay” ile “12–18 ay” arasındaki fark sayımın başladığı aşamadan ve hedef boydan kaynaklanıyor olabilir.

FAO'ya göre stok, üretimin ilk yılında genellikle dört kez boylanır: 2–5 g, 10–20 g, 50–60 g ve 100 g üzerinde. Aynı kafesteki balıklar farklı hızda büyüdüğü için boylama, hasat tahmininin de bir parçasıdır; neden ve ne zaman yapıldığını [balık boylama](https://akuantis.com/makaleler/boylama-nedir) yazısında anlattık.

## Su sıcaklığı büyüme süresini nasıl değiştirir?

FAO'ya göre gökkuşağı alabalığı 0–27 °C'ye dayanabilir, ama üreme ve büyüme daha dar bir aralıkta (9–14 °C) gerçekleşir; yetiştiricilik için optimum su sıcaklığı 21 °C'nin altıdır. Balık soğukkanlı bir hayvan olduğu için büyüme hızı suyun sıcaklığını izler: aynı balık, aynı yemle, soğuk ayda ılık aydakinden çok daha az büyür.

Bosna-Hersek'te ağ kafeslerde yapılan bir deneme (Savić ve Pavličević, 2024) bunu sayılarla gösterir. Ortalama 95 g'lık alabalıklar aynı altı kafeste, altı farklı ticari yemle, iki ayrı dönemde büyütüldü:

*Kafeste alabalık: aynı başlangıç ağırlığıyla iki dönem (Savić ve Pavličević, 2024)*

| Dönem | Ortalama su sıcaklığı | Süre | Başlangıç → bitiş ağırlığı | SGR (%/gün) |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Ekim–ocak | 7,76 °C (4,1–12,5 °C) | 97 gün | 94–98 g → 125–132 g | 0,27–0,34 |
| Nisan–temmuz | 12,95 °C (7,5–26,9 °C) | 90 gün | 94–99 g → 161–196 g | 0,60–0,79 |

Aralıklar altı kafesin en düşük ve en yüksek değerleridir; kafesler arasındaki fark yemlerin protein ve yağ oranından gelir.

Ilık dönemde günlük büyüme hızı ([SGR](https://akuantis.com/makaleler/spesifik-buyume-orani-sgr)) her kafeste soğuk döneme göre 1,9 ile 2,6 katına çıktı. Araştırmacılara göre ılık dönemde de büyüme potansiyelin altında kaldı, çünkü sıcaklık 26,9 °C'ye kadar çıktı ve sert dalgalandı; soğuk dönemde ise SGR ve TGC ile yapılan tahminler gözlenen büyümeyle uyuşmadı.

## Kendi kafesiniz için büyüme süresi nasıl hesaplanır?

Sıcaklığı hesaba katan ölçü termal büyüme katsayısıdır (TGC). Kafesinizin son dönemlerdeki TGC'sini biliyorsanız hedef ağırlığa ulaşmak için gereken sıcaklık toplamını ve bunun kaç gün süreceğini bulabilirsiniz. TGC'nin nasıl hesaplandığını [spesifik büyüme oranı (SGR)](https://akuantis.com/makaleler/spesifik-buyume-orani-sgr) yazısında anlattık. Kafes denemesinin yazarları da SGR'nin geçmiş büyümeyi incelemek için kullanılabileceğini, ileriye dönük tahmin için TGC'nin daha gerçekçi olduğunu belirtir.

Gereken sıcaklık toplamı (°C·gün) = 1.000 × (∛W₂ − ∛W₁) ÷ TGC

- W₁ ve W₂: başlangıç ve hedef ortalama ağırlık (g).
- Gün sayısı ≈ gereken sıcaklık toplamı ÷ beklenen ortalama su sıcaklığı (°C).

Örnek: 5 g'dan 300 g'a kaç gün?

1. ∛300 = 6,694 ve ∛5 = 1,710; fark 4,984.
2. TGC 1,0 alınırsa gereken sıcaklık toplamı 1.000 × 4,984 ÷ 1,0 = 4.984 °C·gün olur: 10 °C'de yaklaşık 498 gün, 12 °C'de 415 gün, 14 °C'de 356 gün.
3. TGC 1,5 alınırsa 3.323 °C·gün gerekir: 10 °C'de yaklaşık 332 gün, 12 °C'de 277 gün, 14 °C'de 237 gün.

Aynı hedef için süre, su sıcaklığına ve kafesin TGC'sine göre yaklaşık 8 ay ile 16 ay arasında değişiyor. TGC değerleri örnektir: Savić ve Pavličević'in kafes denemesinde bu ölçekte soğuk dönemde 0,56–0,70, ılık dönemde 0,77–1,06 bulundu (makale katsayıyı 100 ile çarptığı için 0,056–0,106 olarak verir); yazarların aktardığı, daha sabit ve serin suda (ortalama 8 °C) yapılmış bir çalışmada ise 1,19–1,69.

Tek bir TGC bütün büyümeyi anlatmaz.

TGC balığın boyuna ve suyun sıcaklığına göre değişir. Aynı deneme, TGC'nin su sıcaklığı yükseldikçe düşme eğiliminde olduğunu ve modelin dikkatsiz kullanımının ciddi tahmin hatalarına yol açtığını aktarır. Tahmini her [örnekleme tartımından](https://akuantis.com/makaleler/biyomas-nasil-hesaplanir) sonra yeni değerle güncelleyin.

## Alabalık hangi boyda hasat edilir?

Hasat boyu pazara göre değişir. FAO'ya göre alabalık ABD'de 450–600 g'da, Avrupa'da 1–2 kg'da, Kanada, Şili, Norveç, İsveç ve Finlandiya'da ise deniz kafeslerinden 3–5 kg'da hasat edilir. Türkiye'de alabalık hem iç sularda hem denizde yetiştirilir; denizdeki büyük boy alabalık ihracatta “Türk somonu” adıyla satılır. İki üretimin miktarlarını [Türkiye'de su ürünleri yetiştiriciliği verileri](https://akuantis.com/makaleler/turkiye-su-urunleri-yetistiriciligi-istatistikleri) yazısında bulabilirsiniz.

## Türk somonu kaç ayda büyür?

Türk somonu, karada yetiştirilen gökkuşağı alabalığının son büyüme dönemi için Karadeniz'deki kafeslere alınmasıyla elde edilir. Eurofish'in 2022 tarihli yazısına göre balıklar 500–800 g'dayken kasımda kafese konur, yaklaşık altı ay denizde kalır ve mayıs–haziran aylarında 2,5–5 kg'da hasat edilir. Yazıya göre balıklar denizde çok hızlı büyür; tatlı sudaki ilk dönemin ne kadar sürdüğü ise yazıda belirtilmez. FAO da deniz kafeslerine aktarılan alabalığın daha hızlı büyüyüp daha büyük pazar boyuna ulaştığını yazar.

## Büyümeyi neler yavaşlatır?

- **Soğuk ya da dalgalı su:** Kafes denemesinde en düşük büyüme soğuk dönemde ölçüldü; ılık dönemde de sıcaklığın sert dalgalanması büyümeyi potansiyelin altında tuttu.
- **Oksijen:** FAO'nun yer seçimi ölçütlerine göre alabalık yetiştiriciliğinde çözünmüş oksijen doygunluğa yakın olmalıdır.
- **Yem:** Aynı denemede protein ve yağ oranı en yüksek yemlerle beslenen kafesler, aynı sıcaklıkta en hızlı büyüdü. Günlük miktarın sıcaklığa ve gramaja göre nasıl ayarlandığını [alabalık yemleme tablosu](https://akuantis.com/makaleler/alabalik-yemleme-orani) yazısında anlattık.
- **Ölüm ve sayım hataları:** Hesaplanan büyüme ancak adet ve ortalama ağırlık doğru tutulduğunda gerçeği yansıtır; [ölüm kaydı](https://akuantis.com/makaleler/olum-orani-mortalite-takibi) ve düzenli tartım bu yüzden süre tahmininin parçasıdır.

[Çiftlik yönetim panelimiz](https://akuantis.com/balik-ciftligi-yonetim-yazilimi) Akuantis Çiftlik, her kafesin gramajını ve biyomasını günün yeminden ve FCR bandından her gün günceller; büyümenin hangi hızda ilerlediği böylece gün gün görünür. Kayıtlarınızdan hasat tarihi planı çıkarmak isterseniz Akuantis [hasat planlaması danışmanlığı](https://akuantis.com/su-urunleri-danismanligi) da verir.

## Sık sorulan sorular

### Alabalık kaç ayda porsiyonluk olur?

FAO'ya göre 280–400 g'lık porsiyonluk alabalık 12–18 ayda hasat edilir; pazar boyuna (30–40 cm) ise genellikle 9 ay içinde ulaşılır. Süre suyun sıcaklığına, yeme ve sayımın başladığı aşamaya göre değişir.

### Alabalık kaç kilo olur?

FAO'ya göre denize göç eden soy 3 yılda 7–10 kg'a, tatlı su soyu aynı sürede 4,5 kg'a ulaşabilir; 70 g'lık yavru 18 aydan kısa sürede 3 kg olabilir. Türk somonu Karadeniz'de 2,5–5 kg'da hasat edilir.

### Alabalık kışın büyür mü?

Büyür ama yavaşlar. Bir kafes denemesinde ortalama 95 g'lık alabalıklar, ortalama 7,76 °C'lik ekim–ocak döneminde 97 günde 125–132 g'a çıkarken ortalama 12,95 °C'lik nisan–temmuz döneminde 90 günde 161–196 g'a ulaştı.

### Türk somonu nedir, kaç ayda büyür?

Karadeniz'deki kafeslerde büyütülen büyük boy gökkuşağı alabalığıdır. Eurofish'e göre balıklar 500–800 g'da kasımda kafese konur, yaklaşık altı ay denizde kalır ve mayıs–haziranda 2,5–5 kg'da hasat edilir.

### Hasat tarihini nasıl tahmin ederim?

Kafesinizin son dönemlerdeki termal büyüme katsayısını (TGC) bulun, hedef ağırlık için gereken sıcaklık toplamını hesaplayın ve bunu beklenen ortalama su sıcaklığına bölün. Tahmini her örnekleme tartımından sonra yeni değerle güncelleyin.

## Kaynaklar

1. [Cultured aquatic species fact sheets: Oncorhynchus mykiss (gökkuşağı alabalığı)](https://www.fao.org/fishery/docs/DOCUMENT/aquaculture/CulturedSpecies/file/en/en_rainbowtrout.htm). FAO (metin: I. G. Cowx), 2009.
2. [Effects of water temperature and different types of feed on specific growth rate (SGR) and thermal unit growth coefficient (TGC) of rainbow trout (Oncorhynchus mykiss) reared in cages](https://agro.blupress.unibl.org/agrores/index.php/agrores/article/download/61/60/117). Savić ve Pavličević, AgroReS 2024 Bildiri Kitabı, Banja Luka Üniversitesi, 2024.
3. [Salmon farming in the Black Sea increases rapidly](https://eurofish.dk/salmon-farming-in-the-black-sea-increases-rapidly/). Eurofish Magazine, 2022.

Bu yazıyı Akuantis hazırladı. Akuantis balık çiftliklerine ve su ürünleri firmalarına yazılım, danışmanlık ve tanıtım hizmeti verir; yazıdaki ürün ve hizmet bağlantıları kendi hizmetlerimizdir. [Makaleleri nasıl hazırlıyoruz?](https://akuantis.com/hakkimizda#yayin-ilkeleri)

Su ürünleri danışmanlığı

Akuantis, balık çiftliklerine kendi üretim kayıtlarından yola çıkan danışmanlık verir: yem, büyüme ve hasat planı, kayıt düzeni ve tanıtım.

[Hizmeti inceleyin](https://akuantis.com/su-urunleri-danismanligi)

## İlgili yazılar

### [Spesifik büyüme oranı (SGR) nedir? Formül, örnek ve yorum](https://akuantis.com/makaleler/spesifik-buyume-orani-sgr)

6 dk okuma

### [Alabalıkta günlük yemleme oranı: su sıcaklığı, gramaj ve yemleme tablosu](https://akuantis.com/makaleler/alabalik-yemleme-orani)

7 dk okuma

### [Yem dönüşüm oranı (FCR) nedir, balıkta nasıl hesaplanır?](https://akuantis.com/makaleler/fcr-nedir-nasil-hesaplanir)

7 dk okuma